DZIELIMY SIĘ PLONAMI SWOJEGO DOŚWIADCZENIA


Twoje zwierzęta latem potrzebują chłodzenia!

W czasie gorącego lata zwierzęta narażone są na stres cieplny. Zbyt wysoka temperatura powietrza wpływa negatywnie na wskaźniki produkcyjne zwierząt takie jak:
- pobór i wykorzystanie paszy
- przyrosty dzienne
- mleczność
- płodność

Dlatego w nowoczesnych pomieszczeniach dla zwierząt gospodarskich coraz częściej , instaluje się systemy ochładzania. Wraz z wentylacją, ogrzewaniem i ochładzaniem mówimy wówczas o pełnej klimatyzacji.

Systemy chłodzenia w pomieszczeniach inwentarskich dzielimy na dwie grupy:
1. Bezpośrednie chłodzenie zwierząt poprzez nawilgacanie powierzchni ich ciała - gdy woda paruje z powierzchni ciała zwierzę traci energię i ochładza się.
2. Pośrednie chłodzenie zwierząt wówczas, gdy w pomieszczeniu obniżamy temperaturę powietrza i zwierzęta oddają nadmiar produkowanego ciepła do chłodniejszego powietrza.
Efekt chłodzenie w obydwu tych grupach możemy uzyskać dopiero wówczas, gdy warunki termiczno-wilgotnościowe i odpowiedni ruch powietrza umożliwiają parowanie wody, w pierwszej grupie z powierzchni ciała zwierząt, w drugiej do powietrza znajdującego się w pomieszczeniu. Im wilgotność względna powietrza jest mniejsza tym parowanie wody szybsze i efekt chłodzenia większy. Dlatego też przy stosowaniu jakiegokolwiek z omówionych poniżej systemów chłodzenia nie możemy ustalić konkretnej liczby stopni o ile obniży się temperatura powietrza lub jak zwierzęta będą odczuwały chłodzenie. Zależne jest to bowiem, od wilgotności powietrza na zewnątrz, liczby zwierząt w pomieszczeniu, jego kubatury i ruchu powietrza. Działanie żadnego z omawianych systemów chłodzenia nie będzie efektywne, jeśli w pomieszczeniu nie będzie zainstalowana poprawnie działająca wentylacja, która na bieżąco usuwać będzie nadmiar pary wodnej produkowanej tak przez zwierzęta jak i dostarczanej z zewnątrz oraz wprowadzanej wraz z systemem chłodzenia. Gdy wentylacja jest nieprawidłowa to w warunkach wysokiej temperatury i wilgotności jeszcze szybciej może dojść do przegrzania zwierząt.

Chłodzenie bezpośrednie

Zwierzęta wykształciły szereg reakcji termoregulacyjnych, pozwalających im na łagodzenie niekorzystnego wpływu zmiennych warunków termicznych środowiska na ich organizm. Jedną z najbardziej efektywnych reakcji termoregulacyjnych na gorąco jest pocenie się. Gdy warunki wilgotnościowe powietrza umożliwią parowanie potu (wody) z powierzchni skóry zwierzę odczuje chłód, nawet tak jak gdyby zmniejszyć temperaturę powietrza o 6-8 C° temperatura efektywna)
Świnie nie pocą się i dlatego mają wielki problem, aby ochłodzić się w ten sposób, dlatego też, gdy jest im gorąco wykorzystują każdą sposobność, aby zwilżyć powierzchnię swojego ciała.
Tarzają się w wilgotnym błocie, jeśli mają taką możliwość, ale w warunkach fermy robią to najczęściej we własnych odchodach. W przypadku utrzymywania zwierząt na rusztach, nawet tej ostatniej szansy na ochłodzenie się nie ma.
Dlatego też opracowano system chłodzenia, głównie dla świń, polegający na okresowym nawilgacaniu powierzchni ich ciała. Następnie dzięki poprawnie działającej wentylacji następuje osuszenie powierzchni ciała zwierząt. Parująca woda odbiera energię z powierzchni skóry, obniża jej temperaturę i daje zwierzęciu uczucie chłodu, zmniejszając tym samym stres termiczny.
Omówione poniżej systemy chłodzenia Kropelkowy i Opryskowy są najbardziej zbliżonymi do natury i przez to najtańszymi.

Wymienione wyżej systemy chłodzenia są z sukcesem stosowane od wielu lat w wielkotowarowym chowie świń w USA, gdzie temperatury ekstremalnego gorąca latem występują zawsze. W Europie w ostatniej dekadzie klimat zmienił się, jak również fermy stały się większe i coraz większe straty finansowe powodowane są permanentnym przegrzaniem świń, a loch w szczególności. Niektórzy hodowcy, którzy nie posiadają systemów chłodzenia, w gorące dni polewają świnie wodą. Nie posiadając jednak instrumentów kontrolnych, mogą łatwo spowodować, że wilgotność powietrza niebezpiecznie podwyższy się i spowoduje to jeszcze większy stres termiczny.

Chłodzenie kropelkowe

Stosowane jest dla loch ciężarnych utrzymywanych w kojcach indywidualnych i loch karmiących w kojcach jarzmowych. W chlewni montuje się system rurek polietylenowych, w których płynie woda pod ciśnieniem od 1 do 3 barów. Nad każdą lochą umieszczona jest dysza, z której w okolice karku świni przez minutę kapie woda. Potem jest około 10 minut przerwy w kapaniu na to, aby woda odparowała ze skóry lochy. Parująca woda ochładza lochę. Gdy woda wyparuje, a temperatura powietrza w chlewni jest nadal wysoka, proces kapania jest ponawiany. Gdy wilgotność powietrza jest zbyt wysoka sterujący systemem komputer zamknie zawór wodny i nie zezwoli na ponowne zwilżanie loch. Maksymalna długość linii obsługiwanej przez jeden zawór wynosi 300 metrów, możemy na niej zainstalować maksymalnie 480 dysz.

Chłodzenie zraszające

Stosowane jest dla tuczników i loch ciężarnych utrzymywanych w kojcach grupowych. Nad częścią kojca, strefą defekacji zawiesza się rurki polietylenowe w których płynie woda pod ciśnieniem 1 do 3 Barów. W rurkach montuje się dysze, które rozpryskują wodę w promieniu ok. 2 m. Spragnione prysznica zwierzęta są zraszane. Elektronicznie sterowany zawór wodny uruchamia "prysznic" na ok. 2 minuty, po czym następuje przerwa w dopływie wody, ok. 10 minut, aby zwierzęta wyschły. Gdy temperatura nadal jest wysoka proces powtarza się. Komputer sterujący, nie zezwoli na zraszanie zwierząt wilgotność powietrza jest za wysoka. Jeden zawór wodny może obsługiwać maksymalnie 20 dysz zraszających.
System chłodzenia zraszającego w chłodnych porach roku wykorzystywany może być do okresowego zraszania części kojca przeznaczonej na defekację wskazując tym samym zwierzętom gdzie powinny defekować. Gdy zwierzętom jest chłodno nie będą przebywać w tej strefie podczas zraszania ani kłaść się na mokrych powierzchniach. W zdecydowany sposób poprawi to higienę w kojcu.
Sercem systemu chłodzenia kropelkowego i zraszającego jest specjalistyczny komputer klimatyczny, który monitoruje temperaturę powietrza i wilgotność i na podstawie tych parametrów ustala cykle kapania lub opryskiwania zwierząt.
System chłodzenia kropelkowego i zraszającego oferowany przez Firmę REDIS powinien być montowany w pierwszej kolejności z uwagi na efektywność, prostotę i bardzo niskie koszty zakupu w porównaniu z innymi systemami chłodzenia.

Chłodzenie pośrednie

Systemy chłodzenia pośredniego powodują obniżenie temperatury powietrza w pomieszczeniu gdzie przebywają zwierzęta. Wszystkie systemy chłodzenia omówione poniżej powodują zmniejszenie temperatury powietrza dzięki temu, że woda, która została wprowadzona do pomieszczenia poprzez system dysz, wirujący dysk, bądź na papierowy lub plastikowy panel chłodzący, mogła wyparować. Dla wyparowania wody potrzebna jest energia, która zabierana jest z gorącego powietrza. Powietrze ochładza się, lecz jednocześnie zwiększa się go wilgotność, dlatego należy bezwzględnie monitorować wilgotność powietrza i nie uruchamiać chłodzenia gdy jest ono za wysokie.
Poprzez dysze woda dostaje się do powietrza pod niskim lub wysokim ciśnieniem. Mówimy wtedy o zamgławianiu grubo lub drobno cząsteczkowym. Wirujący dysk również tworzy bardzo małe drobiny wody.

Systemy chłodzące powietrze poprzez zamgławianie.

Wentylator chłodzący Aircooler


Wentylator chłodzący Aircooler pracuje w zakresie ciśnienia 1 do 6 barów, zasilany jest więc wodą z normalnego systemu wodnego. Woda kierowana jest na szybko obracający się dysk, który tworzy ultra małe drobiny wody (20-40 mikrometrów), tak małe, że nigdy nie opadną na posadzkę. Wytworzona w ten sposób mgła jest wyrzucana na odległość do 25 m przez wentylator będący integralną częścią urządzenia. Woda parując zabiera ciepło z powietrza i to powoduje zmniejszenie temperatury powietrza o 5-8 stopni C. Urządzenie jest jednocześnie mieszaczem powietrza.
Aircooler jest urządzeniem z wyboru gdy w gospodarstwie jest twarda woda lub zawierająca dużo żelaza. W takich warunkach dysze stosowane w systemach wysoko i nisko ciśnieniowych bardzo szybko się zatykają kamieniem.

Zamgławianie wysokociśnieniowe (drobnocząsteczkowe) - 10 mikronów

System składa się z sprężarki, wysokociśnieniowych rurek wykonanych ze stali nierdzewnej na których umieszczone się stalowe lub mosiężne dysze. System wymaga, aby ciśnienie w rurkach wynosiło 70 barów. Tak wysokie ciśnienie powoduje, że zamontowane dysze rozbijają wodę na 10 mikronową mgiełkę, która natychmiast odparuje w gorącym powietrzu. Zapewnia to efektywne chłodzenie latem i jednocześnie zmniejszenie zapylenia w pomieszczeniach. Spadek temperatury o 5-8 C 0 (w zależności od aktualnej temperatury i wilgotności) jest niemal natychmiastowy. System może być stosowany do zamaczania i dezynfekcji pomieszczeń. Niestety system ten bardzo szybko zwiększa wilgotność powietrza i dlatego niezbędne jest stosowanie sterowników z czujnikami wilgotności. Zaletą systemu jest pobieranie niewielkich ilości wody, powiewasz jest ona w całości odparowywana w powietrzu i tylko niewielkie ilości wody mogą kondensować na ściółce lub powierzchniach pomieszczenia. Wadą systemu jest to, że do mikronowych drobin wody mogą wnikać zainfekowane drobiny pyłów unoszących się w powietrzu i następnie z łatwością wnikać do płuc zwierząt znajdujących się w pomieszczeniu i powodować schorzenia płuc.
Rozmieszczenie elementów chłodzenia wysokociśnieniowego jest zależne systemu wentylacji, a także od szerokości pomieszczenia. Optymalne rozmieszczenie dysz powinno być takie, aby strumień mgiełki wpadał w strumień powietrza wlotowego i w ten sposób był rozprowadzony w pomieszczeniu. W przypadku szerokich budynków istnieje potrzeba stosowania dodatkowych dysz również na środku pomieszczenia. System może być stosowany w chlewniach komorowych przy użyciu jednej pompy, z zastosowaniem zaworów obsługujących wiele pomieszczeń.

Zamgławianie niskociśnieniowe (grubocząsteczkowe) - 30 mikronów


Jest systemem chłodzenia podobnym do zamgławiania wysokociśnieniowego.
Głównymi różnicami są :
- większe cząsteczki wodne ( około 30 mikronów)
- mniejsze ciśnienie robocze około 14 barów
- rurowanie wykonane z PCV (plastiku)
- mniej trwałe elementy
- znacząco tańszy niż system wysokociśnieniowy
Montowanie systemu jest identyczne jak w przypadku wysokociśnieniowego, również podobne są możliwości chłodzące zalety i zagrożenia.

Panele chłodzące - Cool Pad

Panele wykonane z papieru celulozowego, są nawilżane wodą od góry, a gorące zewnętrzne powietrze przechodząc przez tak nawilżony panel, nasyca się wilgocią i ochładza oddając energie cieplną na odparowanie wody. Nadmiar wody spływa do zbiornika, z którego ponownie wraca do obiegu.
System ten przeznaczony jest głównie do dużych obiektów, gdzie zastosowano system wentylacji tunelowej lub też korytarz centralny z którego pochodzi całe powietrze wentylacyjne dla wszystkich komór.
Ten system ochładzania musi być włączony w cały system wentylacji i być sterowany przez specjalistyczne sterowniki mikroklimatu jako całość. Gdy temperatura w pomieszczeniu jest za wysoka komputer włącza pompę wodną, która pracuje tak długo, aby do końca nawilżyć panel chłodzący. Przez cały czas powietrze wpadające do pomieszczenia przechodzi przez panel chłodzący. Jeżeli temperatura powietrza została obniżona do wartości akceptowanej Cool Pad(y) nie będą dalej nawilgacane. Gdy temperatura wzrośnie powyżej nastawionej jako za gorąco, komputer uruchomi pompę i woda znów popłynie przez Cool Pady.
Gdy wilgotność powietrza przekroczy zalecaną ochładzanie nie będzie kontynuowane.
Panele chłodzące są systemem chłodzenia najbardziej efektywnym w strefach klimatycznych z gorącym, suchym latem, gdzie wilgotność względna jest niska. W zależności od aktualnej temperatury i wilgotności powietrza system może zmniejszyćtemperaturę nawet o 20 o C.


Tabela możliwości chłodzenia panelu w zależności od poziomu wilgotności



Kontakt:
REDIS
ul. Bukowa 8
20-353 Lublin
tel: 81 444 09 64
tel. kom: 724 805 722
tel. kom. 601 320 775
email: redis@redispolska.eu
Valid XHTML 1.0 Transitional Poprawny CSS!